Montella'nın istatistik savunması ve gol atamadan elenme: yayında Dünya Kupası muhasebesi

Dünya Kupası'nda grup maçlarının son virajında Karakullukçu Medya gece yayınıyla ekrana geldi. Program başta saha içi ağırlıklı planlanmıştı; Montella'nın ABD maçı öncesi açıklamaları gelince gündem tamamen değişti. Uğur Karakullukçu'nun değerlendirmesinin ana hattı net: tartışılması gereken yalnızca sonuç değil, sonucun savunulma biçimi.

Montella'nın istatistik savunması

Millî takımın teknik direktörü, ABD maçı öncesindeki açıklamasında futbolcuların ağır eleştiriye maruz kaldığını söyledi ve iki maçtaki istatistiklere işaret etti. Yayında okunan bölüm şöyleydi:

Sonuçlar istediğimiz gibi olmasa da belki de geldiğimizden beri en yüksek istatistikleri yakaladık. Eylül ayı itibarıyla Uluslar Ligi A'da maçlarımıza çıkacağız. Futbolcularımızın o süreçte desteğe çok ihtiyaçları olduğunu düşünüyorum.

Karakullukçu'ya göre asıl sorun tam burada. Yorumcunun tezi şu: iki maçlık bir analizden çıkan tek sonuç futbolcuların çok eleştirildiği ise, o analiz eksiktir. Kapalı savunmaların neden açılamadığı, yüksek şut sayısına rağmen gol beklentisinin neden bu kadar düşük kaldığı sorularının yanıtsız bırakıldığını söyledi. Yayında öne çıkan değerlendirme, aynı savunmanın Avustralya maçı çıkışında, Paraguay maçının öncesinde ve sonrasında, şimdi de ABD maçı öncesinde olmak üzere dördüncü kez tekrarlandığı yönündeydi.

Karakullukçu, Euro 2024 döneminde Montella'yı ağır eleştirilere karşı savunduğunu, bugün geldiği noktada bu tutumundan pişman olduğunu da açıkça söyledi.

Pozisyon üretemeyen bir hücum

Yayının en somut bölümü şut sayısı tartışmasıydı. Teknik direktörün öne çıkardığı 60'ı aşkın şut rakamına karşılık yayında yapılan sayım şu: turnuvada gerçek anlamda kaliteli pozisyon sayısı bir elin parmaklarını geçmiyor.

• Abdülkerim Bingöl'ün iki maçtaki uzaktan denemeleri; biri direkten döndü, biri kaleci tarafından çıkarıldı
• Zeki Çelik'in dar açıdan şutu
• Merih Demiral ve Mert Müldür'ün kafa vuruşları
• Kerem Aktürkoğlu'nun tek net fırsatı

Listede asıl dikkat çeken şey, hücum hattının yokluğu. Arda Güler, Hakan Çalhanoğlu, Ferdi Kadıoğlu, Barış Alper Yılmaz ve Orkun Kökçü'nün kayda değer bir pozisyona girmediği vurgulandı. Yayında öne çıkan yorum şuydu: en iyi fırsatları savunma oyuncularının üretmesi, ortada bir hücum planı olmadığının göstergesi. Rakip kalecilerin kurtarış sayılarının da (Avustralya maçında 8, Paraguay maçında 5) yumuşak gelen topları kapsadığı, bu yüzden tek başına anlam taşımadığı belirtildi.

Kenan Yıldız ayrı bir başlık oldu. Sakatlığı nedeniyle maç başına 15-25 dakikalık kondisyonu olduğu, buna rağmen ilk maçta takımın en iyisi olduğu değerlendirmesi yapıldı. Arda Güler ile birlikte iki oyuncunun eksikliğinin turnuvayı doğrudan etkilediği, ancak bunun bir bahane olarak kullanılamayacağı söylendi.

Haiti kıyası ve gruplardaki tablo

Yayının başlığına da taşınan Haiti kıyaslaması olgusal bir karşılaştırmadan çok bir kanaat: Haiti, Fas'ı 2-1 yenerken bir devrede iki gol buldu, Türkiye ise iki maçta gol atamadı. Karakullukçu'nun vurgusu skorun kendisi değil, sahaya konan tavırdı. Verdiği örnek Euro 2000'de İtalya'ya 2-1 yenilen Türkiye: kaybedilmiş ama gurur duyulan bir maç.

Gecenin diğer sonuçları grupların tablosunu değiştirdi. Brezilya, İskoçya'yı 1-0 geçerek grubunda liderliği aldı; Fas averajla geriye düştü. Yeşil Burun Adaları'nın Suudi Arabistan karşısında alacağı bir beraberliğin bile turu getireceği, üstelik bunun hiç de düşük bir ihtimal olmadığı konuşuldu. Türkiye'nin turnuvada elenen tek Avrupa temsilcisi olduğu, Çekya'nın ise hâlâ matematiksel şansının bulunduğu hatırlatıldı. The Athletic'in turnuva güç sıralamasında Türkiye'yi 48 takım arasında sonuncu sıraya koyduğu da yayında paylaşıldı.

Sorumluluk ve prim tartışması

Karakullukçu'nun karşılaştırma noktası geçmiş kadrolar oldu. Bir Avrupa Şampiyonası hüsranının ardından Fatih Terim'in sorumluluğu üstlendiğini, Burak Yılmaz ve Arda Turan gibi isimlerin de ayrı ayrı pişmanlıklarını dile getirdiğini hatırlattı. Kendi ifadesiyle: aynı sonuçlar alınsa ama sorumluluk alan açıklamalar yapılsaydı teknik direktörün yanında durabilirdi.

İzleyici sorularıyla açılan prim başlığında yorumcunun görüşü netti. Ona göre millî takım profesyonel bir iş değil, millî bir görev. Kulüplerinden yüksek gelir elde eden oyuncuların turnuva primini geri çevirmesinin, ya da bu tutarın altyapıya veya federasyon çalışanlarına yönlendirilmesini talep etmesinin çok daha sempatik bir duruş olacağını söyledi. Sorumluluğu da oyunculardan çok federasyona yükledi.

Messi, Arjantin ve çifte vatandaş oyuncular

Yayının futbol keyfi veren bölümü Arjantin üzerineydi. Değerlendirme Arjantin'i bireysel yıldızların toplamı olarak değil, bir sistem takımı olarak tanımlıyor: yıldızını merkeze koyan, bütün oyunu onun ihtiyaçları üzerine kuran ve onu doğru yerde topla buluşturan bir yapı. Messi'nin İspanya'da büyümüş olmasına rağmen Arjantin'i seçmesi, futbol tarihinin en kritik tercihlerinden biri olarak anlatıldı.

Aynı tartışma Türkiye'ye bağlandı. Mesut Özil'in Almanya için yaptıklarına rağmen sonunda bir nefret nesnesine dönüştürülmesinin, çifte vatandaş oyuncular üzerinde caydırıcı bir etki bıraktığı; buna karşılık Kenan Yıldız ve Can Uzun örneklerinde ibrenin artık Türkiye'ye döndüğü söylendi.

Transfer gündemi

Yayının sonunda medyaya yansıyan transfer başlıklarına geçildi. Hiçbiri resmî açıklamaya dayanmıyor:

• Galatasaray: Bu sezon 28 maçta 10 gol ve 6 asistlik performans gösteren Can Uzun için 40 milyon euroluk bir bitirme niyetinden söz ediliyor. Aynı gün Bruno Fernandes haberi de gündeme geldi. Karakullukçu'nun değerlendirmesi, Bruno Fernandes'in Süper Lig'i bir yana bırakırsak Şampiyonlar Ligi'nde bile fark yaratacağı yönünde.
• Fenerbahçe: Mason Greenwood. Kulübün beklentisinin 50-55 milyon euro, Fenerbahçe'nin teklifinin 30 milyon euro olduğu aktarıldı. Harcama limitleri nedeniyle transferin satış yapılmadan zor görüneceği belirtildi.
• Beşiktaş: Dušan Vlahović ve kaleci Alexander Nübel isimleri geçiyor.

Yayının kapanışı, ABD maçı öncesinde beklentinin ne kadar düştüğünü özetliyordu: yorumcuya göre bu maçta görülecek tek şey, oynamayı hak eden oyuncuların gerçekten oynayıp oynamadığı olacak.